Салхи яаж сэвэлзэхийг намраас харж болно. Намрын шаргалтаж унасан навчис таны харсан цаг мөчийг хамтад нь үлдээдэг гайхалтай улирал. Он цагийн дурсамж, мэдрэмж, сэтгэл нээсэн халуун дулаан яриа энэ л үед хүүрнэн өрнөж дурсагдаж үлдэнэ. Хүний амьдралын орон зайд тавтай морилох намрын энэ цагт Кансай дахь Монголчууд нэгэн дор цуглардаг баяр бол уламжлал болгон зохион байгуулдаг “Намрын баяр” юм. Энэ баяр зөвхөн монгол иргэд өөр хоорондоо уулзаж танилцах биш, япон иргэдэд монгол зан заншлаа танилцуулах, өв соёлоо сурталчлан таниулах зорилготой. Энэ жилийн хувьд Осака хотод аялал жуулчдын тоо эрс нэмэгдэж, нэлээд хөл хөдөлгөөнтэй өнгөрөв. Үүний нэг нь Япон улсын Цог Жавхлант Эзэн Хаан Нарухито, Эрхэм дээд Хатан Масако нар Монгол Улсад төрийн айлчлал хийсэн нь хоёр орны найрамдалт харилцаанд шинэ хуудас нээсэн онцгой түүхэн үйл явдал байв. Мөн Монгол Улс “ Осака- Кансай ЭКСПО-2025 дэлхийн үзэсгэлэнд Монголын эртний түүх соёл, уламжлалыг дэлхий нийтэд танилцуулах ажлыг зургаан сарын турш амжилттай зохион байгуулсан юм. Энэхүү түүхэн үйл явдлын дараа энэ удаагийн” Намрын баяр”арав дах жилдээ зохион байгуулагдаж байгаагаараа онцлогтой гэж Япон улсын Осака хотод суугаа Ерөнхий консул А. Энх- Амгалан нээлтийн үеэр хэлсэн юм. Энэ удаагийн “Намрын баяр” нь “Цуруми Рёкучи” цэцэрлэгт хүрээлэнд болж японд ажиллаж, амьдарч, суралцаж буй иргэд өнцөг булан бүрээс хүрэлцэн иржээ. Өөрөөр хэлбэл, өмнөх жилүүдээс илүү олон иргэд зорьж ирсэн нь анзаарагдаж байв. Тэд энэ удаа монгол уламжлал хоол хүнсээ сурталчлан танилцуулахаас гадна монгол хүүхдүүддээ монгол хэл, бичиг зааж сургах, үндэсний дуу хөгжмийг хүүхэд багачууддаа сургаж байгаа аж. Энэ талаар Кобе хотоос ирсэн Монгол хэл соёлын ангийн Монгол бүжгийн багш Б.Сумьяагаас зарим зүйлийг тодрууллаа.
- Та Кобе хотоос өөрийн бяцхан шавь нараа дагуулаад иржээ. Монгол биелгээ бүжгийн шинэ ангийнхан гэсэн үү. Та өөрийнхөө тухай танилцуулаач?
- Миний хувьд багаасаа өөрийн сонирхлоор бүжиглэж өссөн. Яг мэргэжлийн бүжигчин бол биш. МУИС-ийн Олон улсын харилцааны мэргэжилтэй, японд хэл сурч байх хугацаандаа Аянд нэгдсэн. Энэ аян нь Монгол хэл соёлын анги гэж байгуулагдаад арван жил болж байна. Анх Өвөрмонгол иргэд санаа нийлж монгол өв соёлоо үр хойчдоо үлдээх зорилгоор ажиллуулж байсан бол яваандаа монгол, япон хүүхдүүд нэгдэж монгол хэл бичиг, монгол хөгжим, биелгээ, бүжгийн ангиудыг шинээр нээгээд ажиллуулж байна. Анх таван сурагчтай анги байсан бол одоо 20 гаруй сурагчид хичээллэж байгаа.
- Танай шавь нар хичээлдээ сурахын тулд маш холын замыг туулдаг гэсэн?
- Манай ангийн хувьд нэг сардаа 2-3 удаа амралтын өдөр хичээллэдэг. Хичээлийн байр Кобе хотод байрладаг. Хүүхдүүд маань хичээлдээ тасралтгүй суухын тулд өөр хотоос дамжин өдөрт 4-5 цаг гаруй метрогоор явж ирдэг юм. Тийм холоос ирж байгаа шавь нараа маш ихээр хүндэлж, өөрийн хийж чадах бүхий л зүйлдээ сэтгэлээ шингээж ажиллахыг хүсдэг. Нөгөө талаар хүүхдүүд маань монгол соёл бүжгэнд “дурлаж”байгааг харах бүртээ монгол хүн болж төрсөндөө маш их бахархдаг даа.
АЖАА ГЭГЭЭНТЭН МОРИЛЖ, ХААНЫ ААРУУЛЫГ ХАЙВ
“Цуруми Рёкучи” цэцэрлэгт хүрээлэн
Арав дахь намартайгаа золгож буй энэхүү “Намрын баяр”-т хүрэлцэн ирсэн хүндэт зочдын нэг бол яах аргагүй Ажаа Гэгээнтэн байв. Гэгээнтэн 2019 оноос эхлэн “Алтан ганжуур” номыг айлдаж байгаа аж. Тэрбээр хэлэхдээ, “ Би Дээд Монгол хүн. Одоо энд Халх, Буриад, Өвөрмонгол гээд дэлхийн өнцөг булан бүрээс ирсэнд маш их талархаж байна. Та бидний хийсэн бүхэн буяны үйлс болж, олон түмэнд хүрээсэй гэж бодож байна. Өнөөдөр Монголд олон сүм хийдийг шинээр байгуулж байгаа. Харин миний хувьд сүм хийд гэхээсээ илүү ирээдүй хойч үеийн үр хүүхдүүд минь эрүүл энх өсөөсэй гэж үнэнхүү залбирч, энэ үйлсийнхээ төлөө сэтгэл хоёрдолгүй яваа нийгмийн ажил үйлс хийдэг хүн юм. Тиймээс намрын налгар сайхан энэ өдөр та бүхэндээ “Алтан ганжуур” айлдаж цаашдын ажил үйлс нь улам өөдөө дэвшихийг хүсэн ерөөе” гэсэн юм. Гэгээнтний айлдвартай зэрэгцээд зочдын хөл хөдөлгөөн ч ихсэв. Энэ удаагийн баярт хамгийн их эрэлттэй нэгэн идээ байсан нь монгол хорхой ааруул байв. Япончууд төрөлхийн сониуч хүмүүс. Тэд шинэ зүйлд маш их ач холбогдол өгдөг төдийгүй шинэ зүйлийг харахын тулд хэдэн ч цаг дугаарлаж чаддаг гайхалтай сониуч хүмүүс. Япон улсын Цог Жавхлант Эзэн Хаан Нарухитог Монгол Улсад айлчлах үеэр мөнгөн аяган дээр ааруул дээжлэн тавьж өгсөн билээ. Энэ ааруулыг л идэх гэж ирсэн гэх япон хүмүүс олон таарав. Тэд манай хааны идэж байсан ааруулыг худалдаж авья, яг тиймийг нь гэх. Энэ ааруул нь цөөн газар харагдсан ч дороо дууссан. Монгол орны малын бүтээгдэхүүнийг сүүлийн үед олж хайж хэрэглэдэг болоод талаараа ч хэлж байв. Тэд монгол малын мах бол хаана ч байхгүй сайхан амттай, хорхог бол арааны шүлс асгарам сайхан, үнэр нь гараас салдаггүй ч сайхан үнэртэй, цуйван бол япон залуусын дуртай хоолны нэг болсон, бүр тусгай дуутай гээд нутгийн минь талаар сайхан үгсийг харамгүй урсгаж байлаа. Намрын баяр болох өдрийн өмнөх өдөр нь хачин их бороотой, тэнгэр бүүдгэр байсан бол бидний цугларсан өдөр нар “тэтгэж” тэнгэр цэлмэсэн сайхан өдөр байлаа.
Япон улсад ажиллаж амьдарч, суралцаж байгаа иргэдээ ийнхүү нэгэн өдрийг хамтдаа бүтээхэд туслалцаа үзүүлсэн Осака дахь Ерөнхий консулын хамт олон, Кансай Монголын нийгэмлэг, Осака дахь Хотын захиргаа, Тоёока-Монголын найрамдлын нийгэмлэг, Цүрүмирёкүчи цэцэрлэгт хүрээлэн, МИАТ ХК-ийн хамт олонд талархлаа илэрхийлье. Сайн үйлс дэлгэрэх болтугай.
Япон улс.
Осака хот.
Сэтгүүлч В.Сарантуяа
2025.11. 05 өдөр.
