АН-ын гал тогоонд тавьсан “ЦАГТАЙ БӨМБӨГ”

Э.Одбаяр гэх залууг Ардчилсан намын ЕНБД-ын үүрэг гүйцэтгэгчээр томилох үед улс төрийн хүрээнд түүнийг МАН-аас тавьсан “цагтай бөмбөг” хэмээн тодорхойлсон юм. Учир нь залилах гэмт хэргийн хэд хэдэн үйлдлээр цагдаад шалгагдаж байгаа хүнийг өрсөлдөгч намынхаа гал тогоонд тавих нь стратегийн маш том нүүдэл билээ. Хүссэн цагтаа бөмбөгийг дэлбэлж, Ардчилсан намынхан гэж ийм балиар, луйварчин гэмт хэрэгтнүүд гэж харуулахад түүнийг ашиглаж байгаа болно. Сонгуулийн санал хураалтын өмнөхөн цагийн механизм ажиллаж “бөмбөг” дэлбэрэх нь тодорхой. Энэ этгээдийг анх илчилсэн хүн нь С.Эрдэнийн хүү юм. Тэрээр зургийг нь тавьж байгаад “ЗАЛИЛАН Э.Одбаяр гэж ийм нөхөр байдаг. 10 жилд цуг сурч байсан, анх би хөтөлж аавынхаа намд элсүүлсэн нь том алдаа болсон. Тэрнээс хойш "Эрдэнийн хүү Одбаярын амин амьдаа найз" гэж нэр барьж хор хутгаж, залилан хийсэн талаар хүмүүсээс сүүлд олж мэдсэн” хэмээн жиргэжээ.

Үүрэг гүйцэтгэгч Э.Одбаяр ямар хэргүүд өдүүлсэн бэ?

1.

АН-ын дарга асан С.Эрдэнэ болон түүний хүү Э.Одбаяр нарын гомдлоор түүнийг ХЭГ-ын даргаар ажиллах хугацаандаа С.Эрдэнийн нэрийг барьж бусдаас их хэмжээний мөнгө авсан “залилах гэмт хэрэгт” холбогдуулан эрүүгийн хэрэг үүсгэсэн байдаг. https://isee.mn/n/40771 Учир юу гэхээр 2020 оны УИХ-ын сонгуулийн өмнө Э.Одбаяр нь “намын дарга С.Эрдэнийн нэрийг барьж, түүний бие муудсан эмчилгээний мөнгө хэрэгтэй байна, сонгуулийн зардалд нь хандив өгөөч” гэх зэргээр худал хэлж Кёкүшюүзан Д.Батбаяр болон түүний эхнэр Т.Баясгалан нараас 600 сая (200+400) төгрөгийг залилж авчээ. Кёкүшюзан Батбаяр болон түүний гэргий МУГЖ Т.Баясгалан нар одоогоор МАН-ын барьцаанд бат орсон бөгөөд тэднийг удахгүй Э.Одбаярыг гэмт хэрэгт холбогдуулан шалгах ажиллагаанд татан оролцуулах нь дамжиггүй хэмээн эх сурвалж хэллээ.
2.

УИХ-ын гишүүн асан Бадамдамдингийн хүү Баттүшигт “намд унаа хэрэгтэй байна” гэж хандивын журмаар Toyota Land Cruiser 200 маркийн машиныг аваад, намынхаа өмчид бүртгэлгүй өөрийн нэр дээр авч, Э.Одбаяр хувьдаа завшсан гэх хэрэг удахгүй сөхөгднө.
3.

2020 онд БНСУ-д казиногоор үйлчлүүлж байхдаа Монгол Улсын иргэн М-д өөрийгөө “Ардчилсан намын нөлөө бүхий дарга” гэж танилцуулаад, их хэмжээний вон зээлж тоглосон. Бүх мөнгөө казинод алдаад зээлээ төлөөгүй. Тэрээр солонгос руу АН-ын аппаратын ажилтнуудын цалин, ҮБХ-ны гишүүдийн татварын мөнгийг авч очин казинод алдсан хэрэг өдүүлж, хариуцлага хүлээж байжээ. Энэ мэт хэргээс нь болж С.Эрдэнэ түүнийг ажлаас халсан байдаг. Ардчилсан намын гишүүд энэ асуудлыг шалгуулахаар хуулийн бэлтгэл хангаж байгаа ажээ.
4.

Барилгын Н компани АН-д хандив болгож гурван өрөө байр өгчээ. Гэтэл е.н.б.даргын үүрэг гүйцэтгэгчээр дөнгөж томилогдсон Э.Одбаяр ичгүүргүйгээр уг байранд нүүж ороод амьдрах болсон байна. Хандивлагч болон намын гишүүд эсэргүүцсэн тул арга буюу байрыг суллаж өгсөн. Намын дотоод аудит, хөндлөнгийн аудит оруулж шалгуулах хүсэлт гаргахаар хэсэг гишүүд бэлдэж эхэлжээ.
5.

УИХ-ын сонгуульд жагсаалтад орох хүсэл бүхий хэд хэдэн хүнд Э.Одбаяр “жагсаалтад дээгүүр бичнэ” гэх амлалт өгөх замаар авилга авч, улмаар Ривер гарден хотхонд байр авсан хэрэг гараад ид яригдаж байна. Үүнийг бас нягтлах, шалгах ёстой. Ийм нэгэн зальхай этгээд Ардчилсан намын сонгуулийг юу ч биш болгохоор “ажиллаж” байгаа бөгөөд “Манай нам юу ч хийх хэрэггүй. Зүгээр сууж байгаад л ялна” гэх мэт зүйлс ярьж сонгулуийн бэлтгэл ажлыг алгуурладаг нь өөрийг нь томилсон намын даалгавар болох нь тодорхой. Ардчилсан намын Улс төрийн зөвлөлийн хурал дээр Ерөнхий прокурорын орлогч асан Г.Эрдэнэбат Э.Одбаярт хандан “Чи secretary- гэж үгийн үүслийг мэдэх үү? Person entrusted with a secret - нууцаа итгэж хадгалуулдаг албан тушаалтан гэсэн утгатай юм. Гэтэл манай намын нууц баригч маань эрх баригч намын е.н.б.даргын арын өрөөнд архийг нь хундагалаад, зараалд нь явах зэргээр зарцлагддаг нь ямар учиртай вэ. Чамд итгэж болох юм уу?” гэж асуусан байдаг. “Урвасан хулгай” гэх үг утгаараа тохирох ийм этгээд АН-ын санхүү, зохион байгуулалт дээр шимэгчлэн суусан байхад намын гишүүд тэвчихгүй нь ойлгомжтой. Тэрээр багадаа 10 тэрбум төгрөг нэр дэвшигчдээс сэгсрээд Чэжү рүү зугтаж шавайгаа ханатал мөрийтэй тоглоно хэмээн энэ хаврын зорилтоо тодорхойлсон гэх яриа АН-д тархжээ.

Лу.Гантөмөр Э.Одбаярт барьцаалагдсан уу?

Э.Одбаярыг намынх гишүүд бүгд үл зөвшөөрч байгаа, хэн ч итгэдэггүй, ажил хэргийн ямар ч чадвар байхгүй, сонгуулийн ажлын туршлага бүр байхгүй аж. Ийм адал балмад, ажилгүй залхай хүнийг Лу.Гантөмөр хүчээр үүрэг гүйцэтгэгч болгоод бариад байгаагийн цаад учрыг сонгогчид гадарлах болсон. Э.Одбаяр ч өөрөө согтуудаа “Лу намайг яаж ч чадахгүй. Гөлгийг би хэн ч биш байхад нь хөтөлж гүйсээр, МАН-ынхантай ярьсаар намын дарга болгосон” гэж үг алдсан нь баримттайгаар хадгалагдаж байгаа ажээ. С.Эрдэнэ Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд байхдаа хүүгийнхээ зуучлалаар Э.Одбаярыг Хүүхдийн төлөө газрын даргаар томилж байсан. Дараа нь 2017 онд намын дарга болмогцоо Ардчилсан намын ХЭГ-ын дарга болгосон байдаг. Одоо ч тэдний холбоо хэлхээ хадгалагдсаар байгаа бөгөөд С.Эрдэнийг жагсаалтад багтаах даалгавартай ажиллаж байгаа гэдгээ Лу.Гантөмөрт ил тод хэлжээ.

Лу.Гантөмөр энэ зальхай этгээдэд барьцаалагдсан гэх хэд хэдэн сэжүүр байдаг гэнэ. Э.Одбаяр Лу даргынхаа адармаатай нууц бичлэгийг олж аваад, тийм зүйлээр сүрдүүлдэг гэсэн таамаглал байдаг. Нөгөө нэг хардлага нь Лу.Гантөмөр Боловсролын сайд байхдаа охин Г.Хуланд санхүүжилт олгох “Сургалтын төрийн сангийн санхүүжилтээр гадаадад суралцуулах тухай” А/224 тоот тушаалыг өөрөө гаргасан. Нарийндаа бол өмнө гарсан тушаалын хавсралтад хурлаар орж хэлэлцэгдээгүй охиныхоо нэрийг сэмхэн чихэж оруулсан юм байх. Түүний охин Г.Хулан нь 2016 онд АНУ-ын Брауны Их сургуульд суралцах нэрээр төрийн сангаас 127 мянган ам.доллар ааваараа авахуулсан ажээ. Энэ мэхний нарийн ширийнийг хэвлэлийнхэнд өгч, даргыгаа “нүдүүлсэн” хүн нь Э.Одбаяр гэнэ. Тэрээр үүнийг МАН-ын даалгавраар гүйцэтгэсэн байх магадлалтай юм.

Дээрх мэдээлэл хэвлэлээр цацагдсны дараа Лу.Гантөмөр “Би тухайн үед АТГ-аас энэ шийдвэр ашиг сонирхлын зөрчил болох уу? бичгээр асуугаад хариу авсан” гэсэн тайлбар өгчээ. Ашиг сонирхлын хуулийн заалтаар бол Лу.Гантөмөр ийм асуултыг АТГ-т тавих бус өөрийн дээд удирдлага буюу Ерөнхий сайдад тавих ёстой байжээ. Үүнийг ч бас Э.Одбаяр хэвлэлийнхэнд хэлж чиглүүлж байсан байх юм. Ямартай ч намынхаа удирдлагад байдаг хүмүүсийг есөн зүйлээр дарамталж, барьцаалсан тэднээр хүссэн шийдвэрээ гаргуулж чадна гэж сайрхаж явдаг хэмээн намын гишүүд нь ярьж байна. Овлигогүй энэ этгээд “Туваан намайг хараад гөлөг болдог. Лу- бол миний хүүхэлдэй. С.Эрдэнэ яах вэ, миний аясаар…” гэх зэргээр бүлтэрч явдаг нь бол үнэн аж. Лу.Гантөмөр намын гишүүдийн олонхий эсэргүүцлийг үл тоон түүнийг дэргэдээ байлгасаар байгаа нь АН-ын гишүүдийн таамаглал ортой гэдгийг нотлох шинжтэй үйлдэл гэлтэй.